U bevindt zich hier: Berichten  

RUST, RUIMTE EN DIEPGANG IN DE EREDIENSTEN
 

Kees (l) en Robert (foto Agathe de Bruin) 




 

Al jaren heeft onze wijkgemeente een werkgroep Vieringen. We spraken met Robert Baayen en Kees de Koning over de betekenis van deze werkgroep voor de erediensten. Zij spreken op persoonlijke titel

De werkgroep Vieringen is voortdurend op zoek naar randvoorwaarden om de vieringen tot een intensieve belevenis te maken voor zoveel mogelijk mensen. Kees: “Zo wijzigt de orde van dienst van tijd tot tijd, er kwam een beamer, het nieuwe liedboek verscheen. In relatie tot de wisseling van mensen en predikanten en hoe naar dingen gekeken wordt, zoekt de werkgroep naar passend taalgebruik, vormgeving en ontwikkeling. Voor de inhoud is de predikant primair verantwoordelijk maar vorm en inhoud beïnvloeden elkaar natuurlijk wel. De gemeente proberen we er waar mogelijk bij te betrekken.”
Robert: “We hebben met ds. Tineke Dronkert begin dit jaar de dienstvoorbereiding weer ingevoerd, een goed gebruik dat verdwenen was en nu weer wordt omarmd. De dienstvoorbereiding heeft ook een plek gekregen in het nieuwe beleidsplan vn de wijkgemeente. We lezen op woensdagavond het bijbel gedeelte dat de zondag erna aan de orde komt en bespreken wat de tekst bij elk van ons oproept. Tineke gebruikt dat als input, zo wordt de overweging meer eigen.” “Je hebt tekstanalyse en tekstinzicht, voor mij is naast het verstandelijke begrijpen ook heel belangrijk de diepere waarheid van een tekst of ritueel op psychologisch en maatschappelijk niveau. Je hebt een naar buiten gerichte (politieke) en een naar binnen gerichte kant. Ik bedoel niet vanuit dogma’s maar herkenbaar alsof teksten een metafoor zijn voor dingen waar je mee worstelt. Ik vergeet nooit de indruk die het op me maakte toe ik voor het eerst, onwetend, het kruis van lichtjes op Goede Vrijdag zag liggen. Hoe zoiets kan resoneren met dingen in mijzelf. De rol van onze werkgroep is: helpen dat zulke dingen dienstbaar kunnen zijn.”

De laatste jaren was er in de vieringen minder aandacht voor de geloofsbelijdenis. De werkgroep heeft zich op verzoek van de kerkenraad hier over gebogen. Tineke zoekt naar steeds andere varianten om recht te doen aan de geloofsbelevingen in de gemeente. Voor de werkgroep is het zaak om uit te zoeken of ieder zich hierin voldoende herkent. Robert: “Hier speelde de vraag: waarom belijden we ons geloof niet meer. Dat kan vermijding zijn omdat het een gevoelig onderwerp is, gemeenteleden zitten daar heel verschillend in. Het uitspreken van geloofsbeleving draagt wel bij tot gemeente zijn. Als je het daar niet met elkaar over hebt, wordt het vaag en verdwijnt de diepgang.”
De werkgroep wil ook de verdwenen themabijeenkomst (nabespreking van een themaviering) graag nieuw leven inblazen. In het beleidsplan staat dat we toegankelijke, inspirerende, aantrekkelijke en afwisselende vieringen willen en daarbij helpen themadiensten ook. Sommige gemeenteleden houden niet van afwisseling, anderen vinden zo nu en dan een ander perspectief juist fijn omdat het hen op scherp doet staan.
Robert: “De kerk vergrijst, er komen steeds minder jongeren. Ik wil er aan bijdragen dat mensen graag komen, dat de gemeente op termijn niet verdwijnt. Voor mij is dat het hart van waar de werkgroep zich mee bezig houdt.” Kees: “Aan de jeugd bieden we ruimte om iets in de vieringen te kunnen doen maar het organiseren van een jeugddienst moet van de leiding komen. Wij zorgen voor de verbinding.”

Ter voorbereiding op de hoofdlijnen van de Stille Week heeft Tineke een brede bijeenkomst belegd; de specifieke invulling van alle diensten in die week hebben drie leden van de werkgroep samen met Tineke zelf opgepakt. “Het is dan ook uitvinden wat er allemaal bij komt kijken; het kiezen van liederen, teksten, rituelen, zorgdragen voor liturgieboekje, cantorij. Heel geconcentreerd.
De vespers horen bij het geheel van onze vieringen maar worden voorbereid door een oecumenische groep. Onze taak als werkgroep is om te bewerkstelligen dat de zondagse vieringen en de vespers elkaar aanvullen en versterken. Zo is dit jaar gerealiseerd dat beide vieringen hetzelfde thema hadden. Als alles goed gaat, lijkt dat vanzelfsprekend, het gaat pas wringen wanneer het niet loopt.”
Robert: “We zijn een actieve gemeente met veel vrijwilligers. Te veel hooi op onze vork nemen is niet gezond. Ik zou niet permanent een Stille Week willen hebben qua werk. Dan is er bovendien geen ruimte meer voor zelfreflectie in de viering. Ik wil de eigen ruimte, om de betekenis van de erediensten te kunnen ervaren, niet kwijtraken.”

Vijf leden telt de werkgroep, plus Tineke die vanuit haar rol als predikant de vergaderingen bijwoont. Kees is al 12 jaar lid en zit voor. Robert is ouderling, de werkgroep Vieringen is zijn eerste aandachtsgebied. De KR komt daarna: ‘’ik richt me op die schakelfunctie. Ik doe regelmatig een interventie als de KR zich teveel wil gaan bezighouden met de vieringen. Meestal zegt de KR dan ‘prima, laat de werkgroep Vieringen dat maar uitzoeken en aan ons voorleggen’. Dat houdt het clean.” Kees en Robert zien bij alle leden van de werkgroep Vieringen passie, betrokkenheid, hart voor de zaak. Ieder neemt op eigen wijze dit serieus.

Kees is blij met de orde van dienst en de simpele structuur die rust en ruimte geeft in de erediensten “rust in de zin van geen afleidende escapades, ruimte om te doen wat wenselijk is in de invulling en hopelijk ten gunste van de beleving van de mensen. Ter variatie kunnen we nieuwe dingen doen. Ook samen met Aly Engbert die de preekvoorziening doet, zoekt de werkgroep naar een goede afweging hierin.”

Toen Robert in deze gemeente kwam, trok hem het ingetogen karakter en het gevoel voor rituelen en liturgie in de erediensten aan. “De liederen van Huub Oosterhuis en uit de bundel Tussentijds brachten me veel, en nog. Ik zou dat graag behouden. Als je de gemeente wilt laten groeien en bloeien is er aandacht nodig voor de gemeente als geheel, inclusief kinderen en jongeren. Er moet echter ook orde in zitten, geen ratjetoe. Persoonlijk vind ik dat we wat meer aandacht voor de lezingen mogen hebben, voor de trits Oude Testament, Evangelielezing en de Brieven. Ik vind het behoud van ons christelijk erfgoed belangrijk en dat vraagt om investering. Het mag van mij soms nog wat moeilijker.”
Kees: ”Er zijn ook mensen die aan de andere kant zitten, die moeten we ook tevreden stellen. Over het algemeen vind ik onze diensten wel diepgang hebben, maar op het gebied van vorming en toerusting is nog meer mogelijk.”
Robert valt het op dat veel mensen in de wereld om ons heen qua christelijk erfgoed van niets meer weten. “Hoe zorgen we dat de werkgroep Vieringen, samen met de predikant, muzikanten, lectoren en al die anderen het zo doen dat de gemeente verder kan. Een bredere discussie over geloofsbeleving/belijdenis geeft ruimte voor verdieping en verscheidenheid.

Agathe de Bruin


Printerversie